Engels leren van YouTube en games: wat leert je kind echt?

Ja, kinderen leren Engels van YouTube, series en games, vooral verstaan, nieuwe woorden en het ritme van de taal. Wat ze er nauwelijks van leren, is zelf praten: een filmpje wacht niet op een antwoord. Met een paar kleine gewoontes (samen kijken, pauzeren, een vraag stellen) maak je van kijktijd een spreekmoment, binnen de schermtijd die bij de leeftijd van je kind past.

Veel ouders zien het gebeuren: een kind van zeven dat ineens no way en let's go roept, een kind van negen dat een Engelse YouTuber beter verstaat dan je zelf. Dat voelt als gratis Engelse les, en deels is het dat ook. Maar het roept ook vragen op. Is dit genoeg? Is het erg dat Engelse woorden door het Nederlands heen komen? En hoeveel schermtijd is eigenlijk oké? Deze gids zet het op een rij.

Waarom pikken kinderen in Nederland en Vlaanderen zoveel Engels op?

Engels is overal. Kinderliedjes, YouTube-kanalen, games en streamingdiensten zijn vaak Engelstalig, en series voor oudere kinderen en volwassenen worden in Nederland en Vlaanderen meestal ondertiteld in plaats van nagesynchroniseerd. Kinderen horen dus elke dag Engels, ook als ze het niet zoeken.

Onderzoek laat zien dat dit helpt. In haar landelijke peiling naar het Engels eind groep 8 schrijft de Inspectie van het Onderwijs dat buitenschools contact met Engels samenhangt met de vaardigheid in Engels, en verwijst naar onderzoek waarin het een goede voorspeller was van luister- en leesvaardigheid. Tegelijk bleek in die peiling dat de meeste leerlingen buiten school weliswaar Engels tegenkomen, maar niet heel intensief (Peil.Engels, 2019). Een paar filmpjes per week maken dus nog geen tweetalig kind.

Wat leert je kind van YouTube en games, en wat niet?

Dit patroon zie je ook in de landelijke cijfers. Eind groep 8 haalde 99% van de kinderen minstens het basisniveau A1 voor luisteren, maar bij een gesprek voeren was dat bijna 69% (Inspectie, Peil.Engels 2019). Verstaan komt vanzelf mee met alles wat kinderen horen; praten vraagt om oefening.

Is het erg dat mijn kind Engelse woorden door het Nederlands gebruikt?

Nee. Dat was echt cringe, ik ben de winner of wait, wait: kinderen die veel Engels horen, lenen woorden die ze leuk of handig vinden. Dat is geen verwarring maar taalgevoel. Het Nederlands Jeugdinstituut schrijft over kinderen die met meerdere talen opgroeien dat ze in het begin talen door elkaar gebruiken en dat dit vanzelf overgaat (NJi).

Wil je het Nederlands extra aandacht geven, verbied dan geen Engels, maar voeg Nederlands toe: samen lezen, verhalen vertellen, praten over de dag. En vraag eens nieuwsgierig: Wat betekent "cringe" eigenlijk? Hoe zou je dat in het Nederlands zeggen? Zo wordt het een gesprek over taal in plaats van een verbod.

Van kijken naar praten: vijf stappen

Je hoeft de schermtijd niet te verlengen om er meer Engels uit te halen. Het zit in wat je eromheen doet.

1. Kijk af en toe samen. Vijf minuten meekijken is genoeg. Je ziet welke woorden je kind al kent.
2. Pauzeer en stel een keuzevraag. Is the dog happy or sad? What colour is the car? Het antwoord zit al in de vraag, dus je kind durft te antwoorden.
3. Laat nadoen. Een zin uit een liedje of filmpje nazeggen, met dezelfde stem en hetzelfde gebaar. Kinderen vinden dat vaak hilarisch.
4. Laat navertellen. Na het filmpje: "Vertel eens in twee zinnen wat er gebeurde, in het Engels als het lukt." Half Engels, half Nederlands is ook goed.
5. Neem het mee naar buiten het scherm. Speel na wat er in de game gebeurde, met de Engelse woorden. You are the builder, I am the zombie!

Hoeveel schermtijd is oké?

Sinds juni 2025 is er een Nederlandse Richtlijn gezond schermgebruik, opgesteld door onderzoekers van de Vrije Universiteit en de Universiteit Utrecht en gepubliceerd door de Rijksoverheid (Rijksoverheid). Het advies voor de totale schermtijd per dag:

De richtlijn adviseert ook geen schermen tijdens het eten en in de slaapkamer, rustige en geweldvrije media, en de 20-20-2-regel: na 20 minuten scherm 20 seconden in de verte kijken, en elke dag 2 uur buiten spelen. Engelse filmpjes en leerapps tellen gewoon mee in die tijd. Daarom is het slim om een deel van de schermtijd te gebruiken voor iets waarbij je kind actief is, en niet alleen kijkt. Op een iPhone of iPad stel je limieten per app in via Instellingen, Schermtijd.

Welke filmpjes en games passen bij 4 tot 9 jaar?

Een paar vuistregels:

• Jonge kinderen (4–6 jaar): liedjes met gebaren, korte filmpjes met rustige, duidelijke spraak en veel herhaling. Kinderliedjeskanalen zoals Super Simple Songs en de Engelse clips van Schooltv zijn daarvoor gemaakt.
• Middengroep (6–8 jaar): korte tekenfilms en series met een vaste structuur, liefst samen gekozen.
• Oudere kinderen (8–9 jaar): series met Engelse ondertitels, bouw- en puzzelgames, filmpjes over hun hobby.
• Games: kijk naar de PEGI-leeftijdsaanduiding en zet chat met onbekenden uit. Games met open chat zijn voor deze leeftijd geen goed idee.
• YouTube: gebruik de YouTube Kids-app of een eigen afspeellijst, en zet automatisch afspelen uit. Zo kies jij wat er komt, niet het algoritme.

Waar moet je op letten?

• Taal die je niet wilt horen. In games en bij YouTubers voor oudere kinderen hoor je ook scheldwoorden. Bespreek het rustig als het gebeurt.
• Reclame en aankopen. Gratis kijken en spelen betaalt zich vaak terug met reclame of in-app-aankopen. De richtlijn raadt aan dat je kind toestemming vraagt voor downloads en aankopen.
• Kijken als achtergrondgeluid. Een filmpje dat de hele middag aanstaat, levert weinig Engels op. Kort en bewust werkt beter.

Meer ideeën om ook zonder scherm met Engels bezig te zijn, staan in Hoe leren kinderen Engels? Zo help je thuis, en een overzicht van gratis bronnen in Gratis Engels leren voor kinderen.

Kort samengevat

YouTube, series en games zijn een echte bron van Engels voor kinderen: ze leren er verstaan, woorden en het ritme van de taal. Praten leren ze er weinig van. Kijk af en toe samen, pauzeer, stel een vraag en laat je kind navertellen, dan wordt kijktijd een kort gesprek. Houd daarbij de schermtijd uit de richtlijn aan: tot 8 jaar maximaal een uur per dag, daarna anderhalf uur. En maak je geen zorgen over Engelse woorden in het Nederlands: dat hoort erbij.